QAZAQ GREEN.  2025 жылы жел мен күн генерациясы алғаш рет Еуропалық одақта қазба отындарына қарағанда көбірек электр энергиясын өндірді. Бұл туралы Ember талдау орталығы жариялаған European Electricity Review хабарлады.

Есеп бойынша, жел мен күннің үлесі ЕО-да электр энергиясын өндірудің рекордтық 30%-на жетті, ал қазба көздеріне 29% келді. Жаңартылатын көздер ЕО-да электр энергиясының 48%-ын қамтамасыз етті.

Күн энергиясының қарқынды өсуі шешуші фактор болды. 2025 жылы күн генерациясы 20,1%-ға өсті – төртінші жыл қатарынан – және ЕО электр энергиясының рекордтық 13%-ын қамтамасыз етіп, көмір мен гидрогенерациядан асып түсті. Өсім ЕО-ның барлық елдерінде тіркелді. Венгрияда, Кипрде, Грекияда, Испанияда және Нидерландыда күн энергиясы электр энергиясын өндірудің 20%-дан астамын қамтамасыз етті.

ЕО-да жел энергиясы электр энергиясының ең ірі екінші көзі болып қалды: оның үлесі 17% құрап, газдан да көп электр энергиясын өндірді. ЕО-ның 27 елінің 14-інде жел мен күннің жиынтық өндірісі барлық қазба көздерінің генерациясынан асып түсті.

Есеп ЕО электр желісіндегі құрылымдық өзгерісті тіркейді: бес жыл ішінде жел мен күннің үлесі 2020 жылғы 20%-дан 2025 жылы 30%-ға дейін өсті, ал қазба отындарының үлесі 37%-дан 29%-ға дейін төмендеді. Осы кезеңде гидро- және атом энергетикасы тұрақты болып қалды немесе аздап төмендеді.

Әлсіз гидрогенерация жағдайында газдан электр энергиясын өндіру 2025 жылы 8%-ға өсті, алайда ұзақ мерзімді перспективада газ құлдырауда қалады және 2019 жылдың ең жоғары деңгейінен әлі де 18%-ға төмен. Газ өндірісінің өсуі ЕО-ның электр энергетикасы үшін газға импорттық шығындарының €32 млрд өсуіне әкелді – бұл бір жыл бұрынғыдан 16%-ға артық. Бұл – 2022 жылғы энергетикалық дағдарыстан кейінгі мұндай шығындардың алғашқы өсуі.

Көмір өндірісі төмендей берді және 2025 жылы 9,2% тарихи минимумға дейін төмендеді. ЕО-ның 19 елінде көмірдің үлесі нөлге тең немесе 5%-дан аспайды. ЕО ең ірі көмір экономикаларында – Германия мен Польшада да көмір рекордтық төмен деңгейге жетті.